Liever 'n kerncentrale dan wind- of zonnestroom?

Het zou mooi zijn als West-Friesland in 2040 CO2-neutraal zou zijn.
De geldende RES (Regionale Energie Strategie) beoogt dat ook. 
Maar nu in alle zeven gemeenten de coalities gevormd zijn kan er helaas een dikke rode streep door dat verhaal. In onze Podcast op de Streekomroep heb ik er al enkele malen over gesproken en het "Samen-voor-ons-Eigen-politiek" genoemd. 

Opmeer heeft al enkele jaren een Fata Morgana in aanbouw met haar plannen voor een Kleine Modulaire Kernreactor (SMR). 
Dat ontslaat die gemeente van haar duurzame energie-opwekkings verplichtingen denkt men daar. Men ontleent hoop aan de Tweede Kamer die recent een SGP-motie aanvaardde. 

En dan laat ik de soap rond de bouw van een grote atoomcentrale in de Eemshaven nog buiten beschouwing. (Terwijl iedereen weet dat die een dure wolk gebakken lucht gaat worden). 

Helemaal bont maakt het de gemeente Medemblik die zelfs de RES afspraken in de prullenbak gooit door 2050 als nieuwe streefdatum te noemen, onder verwijzing naar de SMR bij de buren in Opmeer.

Dus terug naar het onderwerp "Opmeer en haar SMR". Onder andere adviseur Ruben Zondervan en journalist Rob de Greeuw hebben hier kritische beschouwingen aan gewijd.

Niemand was dan ook verbaasd dat deze week bekend werd dat de te verwachten vertraging van deze atoomstroomplannen inderdaad optreedt. 

De voornaamste kandidaat om het ding te bouwen is Allseas, een bedrijf dat goed is in diepzee-activiteiten en in het lassen van pijpleidingen. Het is echter ook een bedrijf dat een lichtelijk omstreden oprichter heeft. En bovendien met de rechterhand van de huidige eindbaas (Pieter Heerema jr.) connectie met Forum voor Democratie lijkt te hebben. 

 

Journalist Alexander Beunder zocht het uit. 

Twee dingen staan zo goed als vast.

1. De Westfriese duurzaamheidsambitie wordt niet gehaald, zeker niet in 2040, hoe triest ook.

2. Iedereen die atoomstroom een realistisch middel noemt om binnen 15 jaar CO2-neutraal te zijn, houdt de burger voor het lapje.

Beeldvorming in campagnetijd

Campagnetijd. 

In de VS en bij de oosterburen, waar een heuse Ampel fittie is losgebarsten. 

Fascinerend blijft hoe je invloed uitoefent door de zaken zo te framen dat je de waarheid een beetje naar je hand zet.

FDP en Groenen -die in de voormalige DDR beide onder de kiesdrempel dreigen te belanden bij deelstaatsverkiezingen volgende week in Thuringen en Sachsen- kijken met lede ogen hoe de AfD de grootste wordt en de partij van de bondskanselier in Erfurt waarschijnlijk als juniorpartner moet aanschuiven bij een verstandshuwelijk van de Christendemocraten en Wagenknecht. 

Dus ga je Oekraine in de strijd gooien, want dat kost te veel geld zegt de liberale Finanzminister met zijn Schwarze Null. No way, zeggen de Groenen, we gaan Poetin niet helpen vanwege die krentenwegerij!
 

Nee, dan de Conventie van de Democraten in Chicago. De gedelegeerden applaudisseren het dak eraf.  Het campagneteam van Harris en Walz heeft waarschijnlijk heel goed gekeken naar de Film NO van Pablo Larrain. 

Over een reclamejongen, Rene Saavedra, die Pinochet hielp verdrijven door de simpele campagneslogan: "Viene la Alegria".

 

Ofwel, de Vreugde komt eraan.
Kijk, dat is de manier om chagrijnige rechtsextremisten te verslaan.

Uit het Archief: Cultureel DNA

 

Honderd jaar geleden was mijn grootvader kruidenier, toevallig net aan de goede kant van de grens met België, zodat hij tijdens de wereldoorlog (de eerste natuurlijk) in vrede en vrijheid kon handelen. Een kruidenier overigens – voor de millennials onder ons - dreef een soort supermarkt annex webshop maar dan één met een toonbank en zonder zelfbediening.

Hij was ook op de centen, die opa van mij. Hij zal best eens een Vlaamse vluchteling iets toegestopt hebben onder diezelfde toonbank, maar voor het overige: een krent. 

Interessant is nu: was hij op de centen en werd hij daarom kruidenier? Of ging hij beter centen tellen omdat hij nou eenmaal kruidenier was? 

Zo was mijn vader bovenmeester. Eerst was hij gewoon schoolmeester, maar om bovenmeester te kunnen worden trok hij van Rotterdam naar Andijk. Omdat het patriarchaat toen nog heerste trok het hele gezin (pa, ma en 6 kinderen) uiteraard met hem mee. 

Nee. Wat mijn vader in zijn kop had, had hij niet ergens anders zullen we maar zeggen. Mijn broers & zussen en ik zijn erfelijk belast met die eigenzinnigheid. Dat wil zeggen: werd mijn pa eigenzinnig door zijn beroep als schoolmeester, of moet je de koppigheid in je genen hebben om voor de klas te willen staan? In hedendaags wetenschapsjargon, is het nou nature of is het nurture? Zijn het onze genen of is het onze culturele rugzak? 

 

Hier moet ik, sorry daarvoor, een zijsprongetje maken naar de Franse bioloog Jean-Baptiste Lamarck. Hij leefde in de eerste helft van de 19e eeuw, en was een verre voorganger van Darwin. Hij meende op grond van zijn onderzoekingen vast te stellen dat wat wij levende wezens aanleren, opgeslagen wordt in ons DNA (niet dat hij al wist wat dat was, maar u snapt het idee). In de twee eeuwen na deze pionier werd nooit ook maar een snipper bewijs voor deze stelling gevonden. Ik vind het jammer dat hij ongelijk kreeg met zijn “overerven van verworven competenties”.  Dat was een mooi bruggetje tussen nature en nurture geweest. Dilemma opgelost. Nee dus. 

Schoolmeester zijn of kruidenier is dus niet erfelijk. Op de centen zijn hoogstwaarschijnlijk ook niet. Eigenzinnigheid wel.  Zo maken mijn broers en zussen, als het even kan, geen ruzie; omdat onze ooms en tantes dat te veel deden. Dat zou ik nou weer typisch socialisatie noemen, kortweg, opvoeding. 

En dat is dan weer een mooi bruggetje naar mijn laatste punt, onze positie in het gezin.  Dit gaat niet over erfelijkheid maar over familiebanden. Als je, zoals ik, de jongste bent, dan blijf je het kleine broertje. Ook als je – in mijn geval – al bijna 70 wordt, dan is dat nog zo.  

Zo houd ik ontzag voor mijn oudste broer, die inmiddels 86 is. En slikt mijn oudste zus nog steeds vrijwel alles voor zoete koek wat deze zelfde oudste broer te berde brengt; en zo goed als niks van wat ik haar aanraad. Want, ja, jij komt net kijken immers. Dat je niks te melden hebt als je de jongste bent, is typisch zo'n, min of meer maatschappelijk gevormde, aanname. Ik aarzel niet om dat een vorm te noemen van cultureel DNA. 

Column, uitgesproken in Hoorn, in oktober 2019. Deze verscheen eerder -zonder illustraties- op de website van De Engel van Hoorn. De onderste foto's komen uit het familie-archief van de auteur, de bovenste niet; de aldaar afgebeelde personen zijn ook geen familie.

 

 

GELUKKIG, VREEDZAAM EN GROEN 2023

Mogen de zon en de wind voor jullie allemaal (en voor de Vrouwen in Iran en de kinderen in #Ukraine in het bijzonder!) een warm, veilig en vredig 2023 bieden!

Held, Wijze of toch Schlemiel - een blik op het vaccindebat

Iets in ons bestaan is altijd tragisch, zeg ik met de boeddhisten.

En een crisis scherpt dat nog eens aan, zeker in een narcistische cultuur als de onze.  De verwende mens is al snel een slachtoffer, zei een facebookvriend vandaag. Wijze woorden en bruikbaar om de polarisatie in het vaccin-debat beter te duiden.

Johan Fretz gaf in het Parool een schrijnende impressie van de effecten daarvan.
 

Ik zie in dat debat minstens drie categorieën aan de antivax-zijde: 

• radicaalrechtse forumaanhangers
• new age magici
• gestaalde voormalig communisten

Die eerste twee hadden altijd al veel gemeen zoals de geschiedenis rond Mellie Uyldert goed laat zien.

Of het nou "Bloed en Bodem" is of de gevleugelde gedachte "Ik voel het zo, dus dat is het natuurlijke, dus is het Waar", de analogie is te treffend (ook Sunny Bergman documenteerde het filmisch):

 

 

 

 

Maar categorie drie was voor mij toch nog een buitenbeentje. Aangezien de CPN-ers hun leer "Wetenschappelijk Socialisme" noemden, zou je een positieve houding naar de wetenschap vermoeden. Hoewel het te verklaren is door het puur instrumenteel benaderen van de academische disciplines, zodat ze bijvoorbeeld uitstekend passen in het complotdenken dat kenmerkend is voor alle drie de antivax-stromingen.
Ik trof er interessante voorbeelden van.

 

 

 

Of een facebookvriend die ooit net als ik het marxisme een warm hart toedroeg:

 

 
  en ook in 1 moeite door Sigrid Kaag aan het Davos-complot rond Schwab koppelde:

 

 

 

 

 

 

Voor mij is het verklaarbaar (de CPN was onder Paul de Groot uniek en systematisch in het geloof aan CIA en Multinational-complotten); niettemin ervaar ik het als tenenkrommend.

Maar aan de kant van de geprikten en geboosterden hoeven we ons ook geen illusies te maken zoals Trujillo in NRC vandaag laat zien:

 Dus laten we nog wat verder reflecteren, hoe de hedendaagse narcistische cultuur ons allemaal tot verwende slachtoffers transformeert.

Daarover graag een volgend keer.

Engelen deconstrueert Antifa

Het spijt me voor de lezer, maar we moeten toch even met de stofkam door de column van Ewald Engelen in De Groene van vandaag.

Ik heb het dan niet over zijn 'slip of the keyboard' waarin hij het Capitool met het Witte Huis verwart. In het vuur van ons betoog struikelen we allemaal wel eens.

 Nee, belangrijker zijn de drogredeneringen.

De demo in het Westerpark op 10 januari jl. (video)  is -out of the blue en zonder onderbouwing-  zomaar een academische voorhoede geworden. Later in het stuk worden de demonstranten zelfs bestraffend toegesproken door Lindsay & Pluckrose, die hen voor de voeten zouden werpen dat "ze het nooit over economie hebben". Dat is wel knap. Beschikten die 2 amerikanen over een tijdmachine? Hadden ze zich verdiept in de verzamelde werken van kameraad Kooistra? 

Nog zo'n mooie: de bestorming van het Capitool was geen coup volgens Engelen, maar wordt alleen zo betiteld door de 'babbelende progressief-neoliberale kaste' in het Westerpark.

Is het werkelijk alleen fascisme 'in the eye of the beholder', Ewald?

Dan de slachtoffer-kwestie.

Mij lijkt het duidelijk dat meneer Engelen op zijn pik getrapt is. Kooistra en kornuiten hebben het in hun manifest over hem, denkt hij kennelijk, als ze de ontkenners van het corona-virus kapittelen.

Vreemd, want hij is tegen lockdowns, maar nergens zie ik hem het bestaan van het virus ontkennen.  Waarom dan toch in de slachtofferrol schieten? Een slecht geweten?

Vervolgens keert hij zich tegen de kritiek op 'talig geweld'. 'Lange tenen' hebben deze politiek correcten. En ze generaliseren. Zo worden ze steeds onverdraagzamer naar mensen die nog wel nuances zien in het identiteitsdebat.

Hier wordt het drassig.

Niemand zal betwisten dat de krijgers aan de sektarische linkerzijde de luisteraar en lezer wel eens pukkeltjes bezorgen. Zelf word ik ook altijd kriegel van het hoog van de toren blazen van een Arzu Aslan of een Grauwe Eeuw. 

Met die types ga je de klassenstrijd niet winnen, nee. Punt voor Ewald.

Vervolgens wordt in 1 moeite door gesuggereerd dat de 'politiek correcten' van het Westerpark de klassentegenstelling ontkennen, alsmede de gedeelde belangen van witte en gekleurde 'have not's.

Dit nu is werkelijk de gotspe van de week. Ik zou zeggen, Ewald,  lees eens wat in het werk van een Anja Meulenbelt of een Piketty voor mijn part.

 

Laat de Rijken de Crisis Betalen??

Ruim 35 jaar geleden had de Amsterdamse groep Drukwerk een klein hitje met de titel "Laat de Rijken de Crisis betalen". De jeugdwerkloosheid stond torenhoog. Crisis was het inderdaad. En dat wordt het straks ook, in veel sterkere mate. Mij lijkt in de komende post-corona samenleving de schrijnend ongelijke verdeling van het slijk der aarde niet houdbaar.

Sheldon Adelson

Straks moeten er wereldwijd miljoenen mensen uit de armoede en de werkloosheid getrokken worden, terwijl de superrijke 1% onder wie Charles Koch, Sheldon Adelson, Rupert Murdoch en Jeff Bezos nog steeds goud geld verzamelen met hun perfide en perverse verdienmodel.

Charles Koch

Hoe kun je deze  21e eeuwse sociale kwestie te lijf zonder te vervallen in een 19e eeuwse klassenstrijd? Zonder de achterhaalde modellen van de 2e helft van de 20e eeuw of de rare sektarische trekjes van Corbyn en Sanders??

Europa solidair

Linkse burgemeesters Halsema, Colau & Hidalgo van vooraanstaande Europese steden als Amsterdam,  Barcelona en Parijs hebben opgeroepen tot meer solidariteit en volgens Paul Tang steunen economen en (centrale?) bankiers zo'n appèl "niet per se vanuit altruïsme, maar vanuit het verlichte eigenbelang". (Trouw, 4 april 2020). We kunnen alvast in eigen land beginnen met linkse samenwerking het komende half jaar nieuw leven in te blazen.   

De logische reflex is (sterker, Piketty beveelt dat aan) om de grote vermogens met een toptarief te confronteren en zo nodig de vrijstelling af te schaffen op de erf-taks. Maar de ervaring leert dat invoering van dergelijke rigoureuze maatregelen veel maatschappelijke energie vergt die beter besteed kan worden.

Keerpunt21

Ik kan me voorstellen dat het mogelijk is om goedwillende en op duurzaamheid georiënteerde beleggingsfondsen (en niet te vergeten pensioenfondsen) te verleiden om uit welbegrepen eigenbelang mee te werken aan de vorming van omvangrijke kapitaalstromen onder (een vorm van) collectief beheer. Een aanvulling op de belastinginkomsten van de staat waaruit basisbanen, preventie in de zorg, onderwijs “For the Many”, duurzame investeringen in circulaire economie, enzovoorts bekostigd kunnen gaan worden.

Dus ik zou niet meteen heffingen opleggen, maar wel achter de hand hebben als men (de top 5% of zo) niet wil meewerken aan die fondsvorming. Als richtlijn zou kunnen gelden dat men minimaal 10% van het jaarlijks inkomen en 5% van het vermogen investeert in dergelijke fondsen. Europese coördinatie op dit punt is wenselijk. En ik hoop dat er iets dergelijks in een gezamenlijk links speerpuntenmanifest terecht komt, #Keerpunt21 (maar dan wel met SP i.p.v. D66).

Was Abraham Kuyper echt zo liberaal?

Reactie op Trouw, 28 september 2019, "Onderwijsvrijheid is de ziel van de natie"

Met veel interesse las ik vorig weekend de column van Hans Goslinga over de liberale kant van Abraham Kuyper (Trouw, 28 september 2019, "Onderwijsvrijheid is de ziel van de natie"). Goslinga voert de befaamde historicus Johan Huizinga op om aannemelijk te maken dat Abraham Kuyper in zekere zin “liberaler was dan de liberalen zelf”.
Ik heb daar wel een paar kanttekeningen bij. Kuyper was niet zomaar een "Antirevolutionair". Als oprichter van de ARP was hij een geharnast tegenstander van de centrale leus van de franse revolutie "Vrijheid, Gelijkheid en Broederschap".
Antirevolutionair of Liberaal?

Allereerst de Broederschap. Nadat in 1903 de grote spoorwegstaking ("Heel dit Raderwerk staat stil als uw machtige arm dit wil") succes had, maakte Kuyper niet voor niks zijn zogenaamde "Worgwetten" tegen het stakingsrecht. Ook al waren de naoorlogse sociale partners niet meer op

ramkoers, toch hield dat verbod op stakingen voor overheidspersoneel nog stand tot 1980. Het kwam voort uit een diepe angst voor “Misdadige (maatschappelijke) Woelingen“. 

Dan de Vrijheid. Kuyper was de grote voorvechter van "Soevereiniteit in eigen Kring”. Dat kun je vrijheid noemen, maar het is een vrijheid van met name schoolbesturen om sociaal-culturele dwang uit te oefenen op leden van de “Eigen Kring” - of, beter nog - zuil. Zo hoeven meisjes op streng gereformeerde scholen echt niet in korte rok of lange broek – of jonge moslima's op islamitische scholen zonder hoofddoek! – te verschijnen. Die vrijheid berust al sinds minstens 1878 dus niet, zoals de confessionele koepels graag doen geloven, bij ouders, maar bij meer of minder professioneel opgezette schoolbesturen!

En tenslotte de Gelijkheid: soevereiniteit in eigen kring verschaft nu besturen en directies van bijzondere scholen de mogelijkheid “belijdende” LHBT-ers te weren als leerkracht of student, niet vanwege dat "enkele feit", maar vanuit de grondslag, geput uit de Bijbel of de Koran. Dat dat in strijd kan zijn met artikel 1 van de grondwet brengt Asscher en Dijkhoff tot hun gevecht tegen artikel 23 dat de onderwijsvrijheid regelt.   Met beide heren deel ik overigens, zelf voorstander van openbaar onderwijs, niet de ambitie de schoolstrijd dunnetjes over te doen. Ook binnen de geldende constitutionele onderwijsregels (“bekostigingsvoorwaarden en deugdelijkheidseisen”) is het prima mogelijk om de drempels voor gelijke behandeling te verlagen.

Daartoe hoeven we Kuyper niet eens op een “liberaal” schild te hijsen.

Hoorn, Johan Goossens, Onderwijssocioloog (VU, 1975)

Campagnetaal en Aristoteles

Deel 2 in de serie over de Ziel van Europa

Gisteren en vandaag zijn er weer TV-Debatten tussen de kandidaten van de Democratische partij: wie gaat het opnemen tegen Trump. Wat je daar opnieuw ziet is, net als hier in Europa, wij progressieven en linksen standaard de fout maken de kiezers aan te spreken op het verstand en het geweten.


 

Aristoteles had het over de drieslag Logos, Ethos en Pathos. In Nederland is bijvoorbeeld D66 de kampioen van het verstand, van de redelijkheid, van het hoofd, de Logos.




Op Jalta verwoorden Ewout Klei en Joshua Livestro Het Redelijke Midden



In de politieke correctheid van de Intersectionale  waartegen Engelen cs. zo te hoop lopen spelen natuurlijk bij uitstek de deugden en dus het Ethos een rol. Daarom is het ook zo lastig tot een echte dialoog te komen, dat lukt al een stuk beter bij Tineke Bennema.

Trump en Boris Johnson daarentegen interesseert dat (logos en ethos) geen zier. Ze gaan vol op het Pathos-orgel. MAGA!! Take Back Control!! Zij appelleren aan ons driftleven en ons reptielenbrein. Links is daar denigrerend over en mist daarmee de kans de mensen te bereiken in wier belang men denkt te spreken.

George Monbiot heeft nu een idee gepresenteerd bij zijn TED praatje om dit te doorbreken en naast het hart ook de Betere Driften van ons allemaal aan te spreken. Jammer dat hij het als restauratie betitelt.

TED talk Monbiot

Onderweg tegengekomen

Zowaar, daar kwam hij uit de lucht vallen. Nou, niet helemaal. Hij zat er al toen ik kwam aanlopen. De eerste mede pelgrim in Frankrijk. Ik was nog niet toe aan rustpauze maar hij wel. Dus toch even een praatje gemaakt, al kon ik hem helaas vrij slecht verstaan. Een Zwitser begreep ik, Roman als ik het goed gehoord heb. Hij loopt jaarlijks een week of 3 een deel van de camino. Maar weet nu al dat hij bij de Pyreneeën stopt. Die commerciële Kermis in Spanje,  daar had-ie helemaal geen zin in. We spraken met handen,  voeten en Frans, Duits en Engels en het was wel een ontspannen conversatie. Net als ik kreeg ook deze pelgrim erg moeie voeten van veel asfalt. Macadam noemde hij dat. Had ik lang niet gehoord, die term. Waar we ook snel uit waren: de klantgerichtheid in de Franse horeca. Denk maar niet dat je als pelgrim vroeg van start kunt; ja, zonder ontbijt kan het. Maar ontbijt serveren voor 8 uur? Meneer! Dat gaat echt niet. Hebben de Duitsers geen enkel probleem mee. Die zijn al aan het werk als jij je tanden nog staat te poetsen.
Toen werd het hoogste tijd voor mij om mijn chambre d'hote nog te halen over 15km. Wij zeiden vriendelijk gedag en tot gauw. Geen foto's gemaakt natuurlijk. Daar denk ik uren later pas aan.
Vervolgens liep ik te kauwen op die verschillen tussen Fransen en Duitsers. Naast klantgerichtheid scoren de Fransen (in mijn observatie) ook dramatisch slecht op duurzaamheid en innovatie. En hoe is het toch mogelijk dat de prijzen in de Franse horeca anderhalf tot twee keer hoger liggen dan in de Duitse? Al met al vrees ik dat Frankrijk het alleen redt door zich veel Europeser te ontwikkelen. En toekomstgerichter durven zijn.
Mijn indruk? De Duitsers hebben hun Vergangenheit nu wel bewaeltigt. Maar moeten de Fransen niet eens stoppen uitsluitend hun grand'Histoire te koesteren?
PS  Ik vond vandaag toch nog een pelgrim om te fotograferen. Hij stond onderweg naar Avallon zomaar op een muur van zomaar een huis.

Beschavingsoffensief

Als we toch terugblikken: 3x raden wie het aflopende decennium de invloedrijkste Nederlander ter wereld was: Yvo de Boer? Mis. Manfred Kets de Vries? Mis. Victor of Rolf dan? Opnieuw mis.
Zoek hem op in de FT-lijst en ga voor uzelf na hoe trots u bent op deze landgenoot. Sic transit gloria mundi. Gidsland zijn is zo 20e eeuw, nietwaar.
Doorgaans ben ik niet zo cynisch, maar als dit onze bijdrage aan de beschaving is, ja dan verdienen we inderdaad een PVV-kabinet, vrees ik.

Gaat dat zien: Brecht&Weill in 't Park

Lekker Brechtiaans uitvergroot muziektheater. Al is het maar voor de nostalgie en om alle klassiekers nog eens opgefrist langs te horen komen. Voor het gemak een citaat uit het Parool van 22 april van dit jaar (over een verwante voorstelling):
“Ook in Nederland kent iedereen Die Dreigroschenoper van Kurt Weill en Berthold Brecht, althans de naam, of anders wel de 'hits' Seeräuberjenny en vooral Die Moralität von Mackie Messer, dat als Mack the Knife door toedoen van Louis Armstrong, Frank Sinatra en vele anderen in de jaren vijftig in Amerika een klassieker werd in de amusementsmuziek. Maar geloof het of niet, opvoeringen van Die Dreigroschenoper, losjes gebaseerd op de achttiende-eeuwse The beggar's opera van John Gay, zijn hier een zeldzaamheid.”

Een orkest dat bijzonder op dreef is; mooie rollen door Zoldertheater o.l.v. Harry van Scherpenberg en Café Chantant (foto) o.l.v. Feico de Leeuw.
Nogmaals het Parool: “Weill schreef Die Dreigroschenoper, waarin hij alle operaconventies kaltstellt (het zeer kleine orkest, het idiote deus ex machina-slot), niet voor geschoolde zangers, maar voor zingende acteurs. Het is wel een hele zit, de Dreigroschenoper tot op de vierkante centimeter gestileerd, gechoreografeerd en vormgegeven en het ziet er allemaal geweldig uit. De wetten van Brechts 'episch theater' worden tot in het extreme doorgevoerd en, knap, naar de eenentwintigste eeuw doorgetrokken.” Ik gun ze nog zeker drie maal een volle zaal.

De onthullingen van KPMG: slimme PR

KPMG zocht uit dat jonge managers, in de ogen van 2 op elke 5 bedrijven, een sterk verlaagd normbesef vertonen; ze gaan voor status en poen.
De (HBO-) opleidingen moeten dat verhelpen: hun “vormende” taak serieuzer oppakken, zeggen ze bij KPMG.
Het onderzoek staat helaas niet online, maar de voorzitter van de HBO Raad Terpstra heeft het kennelijk ingezien en geconcludeerd dat die –kritische- bedrijven de hand in eigen boezem moeten steken. Want zij hebben toch zelf deze “high potentials” geworven en ingehuurd?
In mijn trainingen kom ik die Gordon Gekko’s tot nu toe niet tegen.
Mijn grootste aarzeling bij het KPMG-bericht is dan ook de interpretatie van dit onderzoeksresultaat.
Is het erger geworden? Deden eerdere generaties managers het zoveel beter? Is er een vergelijking gemaakt van de effectiviteit tussen bedrijven met een hoog Gekko gehalte en meer Maatschappelijk Verantwoordelijke organisaties? Zijn die hebzuchtige HiPo’s vooral mannen of hebben ook sommige vrouwen dergelijk gedrag ontwikkeld om maar door dat glazen plafond heen te kunnen breken?
Allemaal vragen die het persbericht niet beantwoordt.
Vermoedelijk is de kreet dat de scholen het moeten oplossen niet meer dan een noodgreep. Want ik acht iedere ambitieuze jonge man of vrouw met voldoende hersens en een open hart in staat uit te groeien tot een goede leidinggevende, mits de cultuur van het bedrijf bewust zo wordt ingericht dat leiderschap zich op alle niveaus voortdurend ontwikkelt in de richting van een lerende en duurzame organisatie.
Update:Het lijkt erop dat het onderzoek minder gericht was op het maken van wetenschappelijke vorderingen dan op het bedenken van een slimme advertorial (waar overigens op zichzelf niks mis mee is).

Festinger revisited in krottenwijken Delhi

Niks zo praktisch als een goeie theorie. In India zijn ze wel heel erg letterlijk bezig met de verificatie van Leon Festinger's theorie van de cognitieve dissonantie. Mugabe bulldozerde de krottenwijken plat; Delhi is wat geweldlozer en onttrekt de sloppen aan het zicht door er bamboehekken omheen te zetten. De armoede blijft even schrijnend, maar ontregelt het gemoed der sportfestijnbezoekers in elk geval niet.

Festinger stelde al aan het eind van de jaren 50 vast dat wij eerder feiten bij onze overtuigingen zoeken, dan dat we onze houding opnieuw bepalen als de werkelijkheid ons op het verkeerde been zet. Delhi's stadsbestuur heeft Festinger kennelijk goed gelezen en helpt de toerist een handje door hem gewoon niet bloot te stellen aan het gevaar van de verstandelijke wanklank.

Hoe Onno een 'Investment Bank on Ice' bouwde

Er was eens.... een bank. Die bank bleek op ijs gebouwd te zijn. Maar gelukkig was er een minister die het hele meer leegpompte, zodat de bank weliswaar aan de grond raakte, maar in elk geval niet meer door het ijs kon zakken. Aan het eind leefde iedereen nog lang en gelukkig, maar wel een stuk armer, want de bank kon de kosten van het leegpompen nooit meer terugbetalen.
Zo’n sprookje zou geen kind geloven. Daarom heb ik een beter sprookje bedacht.
Er was eens.... een geldministerie
Stel, ik ga de top van Wouter Bos’ departement trainen en coachen. Stel vervolgens, ze willen van mij weten hoe ze de cultuur bij ING, maar ook bij ABN Amro/Fortis, waar ze nu de baas zijn, een beetje op orde krijgen. Ik denk dat ik dan eerst maar eens ga praten met oud-medewerkers van die banken.
De eerste die ik spreek zegt: “Medewerkers die het (fundamenteel) niet eens zijn met de beslissingen van hun baas vertrekken!” En de tweede: “Feedback geven we niet, laat staan naar boven”. Ja, dat klopt, zegt de eerste: “Aan de top voelen de managers zich onaantastbaar”. Daar ben ik het niet mee eens, mengt nummer drie zich in het gesprek. Volgens hem zijn de verliezen van de bank alsmede de kredietcrisis niet aan falend leiderschap te wijten: “Het is niet primair een kwestie van goed managen, maar het gevolg van doorgeschoten specialismen, waar niemand meer iets van begrijpt.” Nee zegt de eerste, dat klopt niet: “Vooral ‘hebberigheid’ (van velen) zorgde volgens mij voor het debacle!”
Zoek het hogerop
Hm, daar word ik niet veel wijzer van. Laten we het eens vragen aan Dr. Onno Ruding, ooit hoog bij ABN Amro. Een hooggeleerd en onnavolgbaar betoog krijg ik te horen. Daar past maar een conclusie: deze oud-bankier en oud-minister weet net zo min als de rest van de wereld hoe je in de 21e eeuw banken moet leiden. Maar met die boodschap hoef ik bij de ambtelijke top van Financien natuurlijk niet aan te komen.
Oke, ik trek de stoute schoenen aan en ga het Wouter zelf vragen. Maar die heeft er al genoeg tijd en energie in gestoken, zegt-ie. “Ik trek mijn handen er vanaf, elke dag die Zalm aansturen, ik peins er niet over! Nee, ik ga het heel anders doen. Ik ga zorgen dat Brussel voor eens en altijd een eind maakt aan die doorgeschoten cultuur van windowdressing en kortebaansuccesjes ten koste van de kleine spaarder en de zzp’er die belegt voor haar pensioen”.
Brusselse impotentie
Helaas, en hier krijgt het sprookje een navrante wending, had Wouter buiten de waard van zijn partijgenoot Gordon Brown gerekend. Die kijkt wel uit, met die niet-gekozen vasteland-bureaucraten meekijkend over zijn toch al overbelaste schouders.
Maar nu moet ik toch ingrijpen. Ik ga het met die groep ambtenaren over een heel andere boeg gooien. We gaan gewoon een praktijksimulatie doen. Ik weet inmiddels een erg leuke casus waar ze hun vingers bij zullen aflikken. En ze mogen zich dus niet op Brussel beroepen en ook de deur van Brown blijft potdicht. Laat staan die van Onno Ruding. Die mag alleen het verhaaltje uitblazen, met een lange snuit.
Update: De Volkskrant gaf gisteren een bevestiging, dat de casus Goldman Sachs nog interessant kan worden. Ruim voor die tijd had Jasper Blom op mijn verzoek al uitvoerig over de kwestie geschreven, aanbevolen!

Bachelet & Maxima: todo cambia

Hoog bezoek; Chileens staatshoofd bezoekt Nederlands staatshoofd. Overzichtelijk. Maar wie dieper kijkt, ziet grote, historische verschuivingen. Het slachtoffer van de beul is nu de fiere leider van de democratuur Chili. Om deze transformatie te vieren verleent schoonmoeder Bea Maxima's voormalige Buurvrouw Michelle Bachelet een
zeldzaam hoge onderscheiding. Terwijl deze dochter van het hulpje van de Argentijnse beulen haar vaderland heeft ingeruild voor haar kroonprins-gemaal en nu populair is bij de linkerzijde van haar nieuwe vaderland. Waar is de tijd gebleven dat we de Granny Smith bloedappels uit Chili en Argentinië boycotten? Of dat we de wapenleveranties aan Chili hekelden?
Inderdaad, tijden veranderen, we worden met zijn allen wellicht toch wijzer.

Kunnen wij Hollanders geen leiding geven?

“Ik heb in die 20 jaar die ik nu in het bank- en verzekeringswezen werk, welgeteld twee keer een jaar een goeie leidinggevende gehad! Dat kan toch geen toeval meer zijn?”
Sta ik aan de kraam om een broodje haring te bestellen, zegt een andere klant, hallo. Vanwege zijn zonnebril had ik hem eerst niet herkend. Wij, ooit sportmaatjes (!) raken aan de praat over coachen en over managers.
“Nederlanders”, is zijn stellige overtuiging, “zijn veel te bang om de gelijkheids illusie te doorbreken. Daarom kunnen ze slecht leiding accepteren en durven ze in feite ook de leiding niet te nemen. Met als resultaat eindeloze overlegcircussen en zouteloze compromissen”.
“Volgens mij kunnen ze het wel leren,” breng ik er aarzelend tegenin.
“Nou, de meesten leren het nooit, hoor. Maar nu moet ik gauw naar huis, sushi maken!”
Blijf ik toch zitten met de vraag waarom die bankmedewerkers hun managers dan niet hebben kunnen weerhouden van al die beroerde beslissingen waarvan we nu allemaal de wrange vruchten plukken.....

Al het overige zal u worden toegeworpen

Dat was een aardige besteding van de zondagmiddag.
In de Noorderkerk, toepasselijk genoeg in de voormalige Armenkerk, hield De Engel van Hoorn een middag over Arm en Rijk en de achtergrond van de kredietcrisis.
De bankdirecteur wist beeldend te vertellen hoe zijn filiaal op de ING reddingszondag als het ware bestormd werd door bange rekeninghouders van de concurrent aan de overkant van de straat.
Het raken van de gevoelige snaar kwam van de man die in de schuldsanering was beland en zo moedig was om precies uit de doeken te doen hoe hij was bezweken voor de Mammon. Zijn simpele moraal: “Mensen, trap niet in hoe mooi alles wordt voorgesteld, sprookjes bestaan niet. Denk zelf na!” Ook de voorzitter van de voedselbank en de gerechtsdeurwaarder fileerden op plastische wijze de gevolgen van ‘s mensen hebzucht.
Op mijn vraag of er niet een omscholing nodig is van de aandeelhouder, die met zijn kortebaan perspectief een belangrijke aanstichter van de huidige crisis is, kwam de bankdirecteur met een mooi klassiek Rijnlands antwoord: “Het zijn nederlandse Polderaars die aandeelhouders tot lange termijn commitment willen verleiden, daartoe zijn al concrete initiatieven genomen.”
Paula, Nienke en Muriël zorgden voor een mooi fluitconcert als uitsmijter.

Doorzichtige poging gezicht te redden

In mijn gemeente fungeerde tot vanochtend een brede coalitie waarin GroenLinks samenwerkte met onder andere VOCH, een partij die nogal leunt op de middenstand in de stad. Nu heeft de VOCH fractie er de brui aan gegeven. Stenen des aanstoots waren het parkeren in de 17e eeuwse binnenstad en het tegengaan van overmatig drankgebruik door gunstiger sluitingsuren. GroenLinks is terecht niet weggelopen voor zijn verantwoordelijkheid. Ik ben zeer benieuwd hoe de collegepartijen, die een krappe meerderheid houden, gaan voorkomen dat VOCH nu al een ferm oppositie imago opbouwt en straks toch nog een goede uitslag maakt in 2010 (wat ongetwijfeld niet ging als deze wethouder in het college was gebleven). Volgens mij heeft VOCH ook uitsluitend electorale redenen voor deze stap. Wie weet, wordt het beleid er duurzamer van, laten we dat in ieder geval hopen!

Geen Daden maar Woorden

Pagina 818 heb ik maar uit mijn teletekst favorieten geschrapt. Ik kan het echt niet meer aanzien.
Elk jaar, bij elke nieuwe trainer dacht ik weer: misschien valt er toch nog wat van te maken. Maar nee, ik geef het op. Voor een Rotterdammer van geboorte doet dat zeer, maar het is niet anders. Nostalgie heeft nog maar zelden schoonheid opgeleverd, laat staan effectiviteit.
Het zij zo.